HebIkAlles

Stroomuitval in een flat: wat de bewoners van Fenix I in Rotterdam regelden

In een flat val je terug op gedeelde systemen: liften, elektrische deuren en waterpompen. Hoe de bewoners van Fenix I dat samen aanpakten, en wat jij kunt overnemen.

Redactie HebIkAlles · redactioneel verantwoordelijk: Patrick Heijmans · gepubliceerd · nagekeken · 5 minuten lezen

Waar je op voorbereidt
De eerste 72 uur
Water
3 liter per persoon per dag
Doorspoelen zonder pomp
Vaak nog één keer
Wat uitvalt in hoogbouw
Liften, elektrische deuren en de waterdruk
Een flatgebouw in het donker met slechts enkele verlichte ramen
Beeld: Unsplash · Illustratief beeld; geen foto van de beschreven gebeurtenis.

De meeste adviezen over voorbereiding gaan uit van een eengezinswoning. Een kast om spullen in te zetten, een tuin, een gasfornuis.

In een flat werkt dat anders. Daar hangen de deur, de lift en de kraan aan dezelfde stroomvoorziening. Valt die weg, dan valt er in één klap veel meer uit dan het licht.

De bewoners van Fenix I in Rotterdam zochten dat uit voor hun eigen gebouw. Regionale omroep Rijnmond berichtte erover. Hun aanpak is bruikbaar voor iedereen die niet op de begane grond woont.

Wat er in een flat als eerste misgaat

De werkgroep in Fenix I zette drie problemen op een rij. Alle drie zijn ze herkenbaar voor moderne hoogbouw.

De deuren. De toegangsdeuren gaan elektrisch open. Zonder stroom kom je er niet in of uit zonder sleutel.

Het toilet. Het water wordt met een pomp omhoog gebracht. Zonder pomp kun je het toilet nog één keer doorspoelen, en dan is het water op.

Het koken. In dit gebouw kookt iedereen elektrisch. Zonder stroom staat de keuken stil.

Daar komt de lift bij. Die staat stil, en dat raakt de bewoners die de trap niet af kunnen precies het hardst.

Waarom een eigen noodpakket hier niet genoeg is

Bewoner Hanna nam het initiatief. Haar redenering: je kunt allemaal wel een individueel noodpakket kopen, maar er is veel meer te regelen als woongemeenschap.

Buurvrouw Elly sloot zich aan om het sociale deel. In het gebouw wonen mensen die minder goed ter been zijn. Hoe pak je dat aan als de hulpdiensten het al druk hebben?

Dat is de kern. Jouw voorraad flessen water lost niets op voor de buurman op de negende die de trap niet af komt. In een flat is voorbereiding deels een gezamenlijke klus.

Wat zij regelden

De werkgroep richt zich op de eerste 72 uur — de periode waarin de overheid ervan uitgaat dat je het zelf redt.

Hun belangrijkste besluit is een crisisteam met duidelijke rollen: wie doet wat, wie zit erin, en bij wie meld je een probleem. Daarnaast dachten ze aan lopers: fysieke sleutels waarmee bewoners deuren met de hand kunnen bedienen als de elektronische systemen niet reageren.

Het klinkt eenvoudig, en dat is het ook. De winst zit niet in apparatuur, maar erin dat niemand tijdens een storing nog hoeft te bedenken wie wat doet.

Wat je zelf kunt regelen, ook zonder werkgroep

Je hoeft niet te wachten tot je vereniging van eigenaren in beweging komt.

1. Leg water klaar. 3 liter per persoon per dag, dus 9 liter per persoon voor 72 uur. In een flat is dit belangrijker dan in een rijtjeshuis, want de kraan valt eerder droog. Zie hoeveel liter water per persoon.

2. Zorg voor eten dat je koud kunt eten. Dat scheelt je het hele kookprobleem. Zie noodvoorraad eten lang houdbaar.

3. Leg licht klaar bij de voordeur. Het trappenhuis is pikdonker en heeft geen ramen. Een zaklamp of hoofdlamp binnen handbereik is hier geen luxe. Zie zaklampen en veilig noodlicht.

4. Maak een lijstje met je directe buren. Nummers op papier. Wie woont waar, wie heeft hulp nodig, wie kan helpen.

5. Zoek uit hoe jouw gebouw werkt. Komt het water met een pomp omhoog? Is er noodstroom voor de lift? Wie heeft een sleutel van het trappenhuis? Vraag het bij de vereniging van eigenaren of de verhuurder.

Als je toch wilt koken: let op koolmonoxide

Een klein gasstel lijkt de logische oplossing. Doe dat alleen met de nodige voorzichtigheid.

Een gasvlam verbruikt zuurstof. Is er te weinig, dan verbrandt het gas niet volledig en ontstaat er koolmonoxide. Dat ruik je niet en je merkt het pas aan hoofdpijn, misselijkheid en duizeligheid.

Drie regels van de brandweer:

  • Ventileer. Zet een raam op een kier of laat een ventilatierooster open.
  • Gebruik een kooktoestel nooit om de kamer te verwarmen. Daar is het niet voor gemaakt.
  • Let op de vlam. Blauw is goed. Geel of oranje betekent zuurstofgebrek, en dus koolmonoxide.

Eten dat je koud kunt eten, omzeilt dit probleem helemaal. Dat is voor 72 uur een prima keuze.

Verder kijken

Wat er in het eerste uur van een storing gebeurt, staat in wat te doen bij een stroomstoring. Woont er iemand bij je die van stroom afhankelijk is, lees dan stroomuitval en medische apparatuur.

Wil je weten wat jouw huishouden nodig heeft? Vul het in bij de noodpakketcalculator. Die houdt rekening met het soort woning waarin je woont.

Veelgestelde vragen

Wat gebeurt er met het water in een flat als de stroom uitvalt?

In veel flats wordt het water met een elektrische pomp naar de hogere verdiepingen gebracht. Valt de stroom weg, dan stopt die pomp en zakt de druk. De bewoners van Fenix I in Rotterdam vatten het zo samen: je kunt het toilet nog één keer doorspoelen, dan is het water op. Hoe hoger je woont, hoe eerder je dat merkt. Leg daarom zelf water klaar, 3 liter per persoon per dag.

Hoe kook je in een flat zonder stroom?

In nieuwe flats wordt bijna altijd elektrisch gekookt, dus je inductieplaat doet niets meer. De eenvoudigste oplossing is eten dat je koud kunt eten. Wil je toch warm eten, dan kan een klein gasstel, maar wees daar voorzichtig mee. Zet een raam of ventilatierooster open, gebruik het nooit om de kamer mee te verwarmen, en let op de vlam: blauw is goed, geel of oranje betekent zuurstofgebrek en dus koolmonoxide.

Wat doe je met liften en elektrische deuren bij een storing?

Liften staan stil, en elektrische toegangsdeuren kunnen blokkeren of juist openvallen. De werkgroep in Fenix I dacht daarom aan lopers: fysieke sleutels waarmee bewoners deuren met de hand kunnen bedienen. Zoek voor je eigen gebouw uit wie een sleutel heeft van het trappenhuis en van de technische ruimte, en spreek af wie dat bij een storing regelt.

Waarom is een eigen noodpakket in een flat niet genoeg?

Omdat je in een flat afhankelijk bent van gedeelde systemen. Je eigen voorraad water helpt niet als het trappenhuis donker is en je buurvrouw van tachtig op de negende woont. Bewoner Hanna van Fenix I zei het zo: je kunt allemaal een individueel noodpakket kopen, maar er is veel meer te regelen als woongemeenschap. Weten wie extra hulp nodig heeft, is een deel van je voorbereiding.

Hoe begin ik hiermee in mijn eigen flat?

Begin klein en alleen. Maak een lijstje met de telefoonnummers van je directe buren. Zoek uit hoe het water in jouw gebouw omhoog komt en of er een noodstroomvoorziening is. Vraag daarna bij de vereniging van eigenaren of de verhuurder wat er geregeld is. Een gesprek in de gemeenschappelijke ruimte is genoeg om te beginnen; je hoeft geen werkgroep op te richten om nuttig te zijn.